.

Wat te doen als iemand over je grenzen gaat?

 

tot hier en niet verderMensen gaan over elkaars grenzen heen. We hebben het allemaal wel eens meegemaakt. Een collega, een familielid of, zoals laatst in mijn geval, een moderator van een netwerkforum, die zich te buiten gaat aan grensoverschrijdend gedrag; schelden en schreeuwen.

 

Vaak is het niets meer dan onwetendheid, een te snel uitgesproken verwijt of een onhandige uitspraak. Maar in een enkel geval is het gewoon zo bedoeld! En wat doe je dan? Je wordt boos, je voelt je aangevallen of machteloos. Je wilt misschien niets liever dan snedig terugkomen of van je af bijten.

 

Als je toegeeft aan je boosheid en ongenoegen kan de boel escaleren. Vooral als je toegeeft aan je primaire behoefte om van je af te bijten. Dan werkt je reactie averechts en voor je het weet is Leiden in last.

 

Of je voelt verdriet. Verdriet omdat je niet erkent of begrepen wordt. Ook dan is de kans groot dat je een neiging voelt tot gram halen, flink de waarheid zeggen of het maar laten voor wat het is.

 

Ben je eerder angstig, voor wat er nog meer gaat komen, ook dan ligt de vecht of vlucht reactie op de loer. Want zowel angst als boosheid, kunnen leiden tot katachtige bewegingen in het nauw.

 

Alle deze drie primaire emoties kunnen dus leiden tot een ongewenst resultaat. Namelijk dat het gesprek escaleert of dat je over je heen laat lopen. Nog meer boosheid, vluchten of klagen is het gevolg. Hoe dan ook, je ‘belager’ weet nog steeds niet dat hij of zij over een grens is gegaan.

 

En achteraf voel je jezelf ook niet prettig. Want of je nu kiest voor de aanval of wegrennen, in beide gevallen worden je gevoelens er niet beter en jij niet blijer van. En de angst voor herhaling blijft ook.

 

Aanvallen of vluchten is dus allebei niet effectief.  Een aanval wordt simpelweg gezien als een uitdaging, en weggaan als vluchten en dus als een overwinning. In beide gevallen win je er niks mee en is jouw grens er ook niet mee aangegeven.

 

Maar wat dan wel? Hoe laag je zien dat jou grens bereikt is en dat het hier stopt? Zonder dat je aanvalt en de boel escaleert maar wel zo dat je ‘belager’ een ‘oh…!’ moment heeft.

 

Allereerst bepaal je voor jezelf hoe belangrijk deze grens werkelijk voor je is. Dit is echt héél belangrijk. Vindt je het allemaal heel vervelend maar ben je niet bereid een kleine schermutseling aan te gaan, haal dan je schouders op en laat de situatie ervan af glijden.

 

Besluit je dat je met deze overschrijding van jouw normen en waarden niet kan leven, dan is het ‘time to make a stand’. Maar let op, en dit wil ik toch even heel expliciet aangeven: bij iedere standvastigheid hoort spanning en de mogelijkheid dat het toch wat rauwer wordt dan je wilt. Dus bezint eer ge begint.

 

Maar goed, genoeg is genoeg en je hebt besloten dat genoeg nu is. Maak in dat geval kennis met de ‘confronterende ik-boodschap’. Een duidelijk signaal dat wat jou betreft een grens is overschreden en dat je dat niet accepteert. De fijne scheidslijn tussen boos worden en wegrennen.

 

Blijf rustig, ga stevig staan en neem een onwrikbare pose aan. Maak je ook mentaal klaar om je grenzen aan te geven. Verhef je stem licht, het maakt niet uit of je stem trilt of dat je anderszins laat merken dat je emoties je hoog zitten.  Soms werkt dat zelfs beter.

 

Spreek de persoon in kwestie bij zijn of haar voornaam aan, zodat er geen twijfel over bestaat tegen wie je het hebt. Zeg iets als; “Ik wil alles met je bespreken ‘Elise’ maar wat je nu zegt gaat over mijn grenzen heen, dat accepteer ik niet!”

 

Blijf rustig en blijf de ‘grensoverschrijder’ aankijken. Leg niet uit, dat maakt je grens vager, wordt niet boos, maak geen verwijt en beschuldig niet, maar stel duidelijk en zonder poespas de grens. Tot hier en niet verder.

 

Er zal absoluut een moment van spanning zijn. Een stilte en een bijna hoorbare ‘krak’ als je belager denkt; “Oei, ik ben te ver gegaan….”, net voordat hij of zij excuses begint te stamelen

 

Je hebt nu de overhand maar misbruik die niet. Meteen na de excuses zeg je; “OK, zand erover.’ Laat de ‘excusant’ (dat is geen Nederlands, hè?) geen onnodig gezichtsverlies leiden. Je ‘belager’ zal zich wel een tweede keer bedenken voordat hij of zij je grenzen opzoekt.

 

Kortom, soms is je grenzen aangeven gewoon noodzakelijk. Heb je daadwerkelijk genoeg van steeds terugkerend grensoverschrijdend gedrag, dan volstaat één keer écht de grens trekken. Je grens aangeven vraagt flink wat lef, roept spanning op en doe het dus het alleen als voor jou echt de grens is bereikt.

 

Succes met je grenzen!

 

Michael

PS: Grenzen aangeven is écht een last resort middel. Vaak werken andere gespreksvaardigheden net zo goed of beter. Ontdek hier hoe je dat in één dag kunt leren.

 

Wil je hieronder  je reactie op dit artikel geven? Heel graag, ik nodig je van harte uit!

(c) 2013 Michael Schulze, Ad acta mediation, alle rechten voorbehouden.

Artikel gebruiken in een tijdschrift, nieuwsbrief of website? Prima, onder vermelding van de onderstaande tekst (inclusief werkende link):  ”Door Michael Schulze, www.minderruzie.nl. Nu met gratis eBook “Hoe versla ik een gorilla?” via  http://www.adacta-mediation.nl/ezine/

 

8 Responses to “Wat te doen als iemand over je grenzen gaat?”

  1. Michael Schulze schreef:

    Gelukkig ben ik beter in ruzies oplossen dan in spelling ;)

    Thx,

    Michael

  2. Michael Schulze schreef:

    Dank Ferijn, dat is een mooie aanvulling inderdaad. Thx!

    Michael

  3. Ferijn schreef:

    Vraag jezelf af of je jezelf aanvaardt (met dt) of dat je jezelf afwijst. Typfoutje!

  4. Ferrijn schreef:

    Wat ook belangrijk is, is het ‘denken’ over de ander in zo’n situatie loslaten. Zeker in het geval van Christel. Dus niet denken:”waarom doet hij dit toch steeds”? Dat blijft namelijk speculeren en bovendien ben je niet verantwoordelijk voor zijn gedrag. Dat is iets dat hij zelf moet uitzoeken. Je kunt hem niet als een radiografisch bestuurbare auto de kant op laten gaan die jij wilt. Wat je dan moet doen? Hem loslaten en jezelf afvragen wat er in JOU zit, dat je toegelaten hebt dat een ander jou vernedert, onderdrukt of zelfs fysiek aanvalt. Waarom hou jij van zo’n man? Wat is in jou de aantrekkingskracht van vernedering? Op die manier kom je bij jezelf. En kun je jezelf troost bieden. Je kunt jezelf geven wat je van de ander verwacht. Op die manier raak je op een gezonde manier vervuld en onafhankelijk en zul je ook een partner vinden die niet jouw leegte hoeft op te vullen, maar die jou in je innerlijke rijkdom aanvult. Je verwisselt afhankelijkheid voor onafhankelijkheid en wordt helemaal volwassen. Maar voordat je aan een partner begint, is het beter om eerst de pijn van je eigen leegte te voelen, van je afhankelijkheid en jezelf te geven wat je nodig hebt. Dat is niet eenvoudig, maar door vaker naar jezelf te kijken en bewust te worden van de gebeurtenissen die op je pad komen, leer je dat steeds beter inzien. In dit proces speelt de agressieve partner helemaal geen rol meer, dus laat die onmiddellijk los en ga aan jezelf werken! De kracht en de liefde zitten in jezelf en zijn in eerste instantie ook voor jezelf bedoeld. Je hoeft er alleen je licht over te laten schijnen. Ga eens diep van binnen na, wat er aan ontbreekt in jezelf. Vraag jezelf eens af of je jezelf aanvaard of jezelf afwijst en vraag jezelf af waarom? Blijf de waaromvraag stellen. Tot je alle antwoorden hebt. Succes!

  5. Michael Schulze schreef:

    Hallo Pascale,

    Dat zijn natuurlijk geen zaken waar je met plezier op terugkijkt. Er zijn dan ook wel gradaties van wat nog toelaatbaar is en wat niet.
    Als het voor jou helpt om een punt achter het contact te zetten, dan is dat verstandig, denk ik. Ik hoop met heel mijn hart dat je zoiets ook nooit meer meemaakt.

    Michael

  6. Pascale schreef:

    Allemaal gemakkelijker gezegd dan gedaan. Als er 3 mensen dronken zijn en ze gaan over je grenzen heen dan kan je nog weinig doen.
    Heb de angst gevoeld en de vernederingen maar heb de dag nadien wel het contact volledig verbroken. Wil dit nooit meer meemaken.

  7. Michael Schulze schreef:

    Hoi Christel,

    Tja, als er geen verbetering komt, en de intrede van fysiek geweld is een slechte voorbode, dan rest slechts afscheid nemen. Hoe triest en verdrietig je ook bent. Genoeg is genoeg. Dat maakt de pijn niet minder maar het is belangrijk dat je nu kiest voor jezelf en je veiligheid. Hoe eerder je dat doet des te eerder zal het signaal van ‘tot hier en niet verder’ aankomen. Wat moet deze man intens bang zijn om zijn controle te verliezen over jou. En dus creëert hij precies wat hij niet wil, jou verliezen. Dank voor je openhartigheid, ik wens je heel veel sterkte in deze situatie maar het houdt nooit op en fysiek geweld is echt de grens, Christel.

  8. Christel schreef:

    Goed artikel, maar wat als de partner voet bij stuk blijft houden én keer op keer diezelfde grens blijft overschrijden? Zich superieur voelt én dat ook duidelijk zegt, verbaal geweld gebruikt met beledigingen, vernederen, liegen én ook fysiek geweld zijn intrede doet??
    En je kàn hem niet aan het verstand brengen dat je grens is overschreden, ‘omdat mannen nu eenmaal boven vrouwen staan’ (???) en een vrouw op tijd en stond eens goed de les moet gespeld worden?
    Leeg ben ik, heel verdrietig, hij heeft mijn hart gebroken. En wat mij betreft is dit dus het einde. Trop c’est trop, hoe erg ik het ook vind…

Leave a Reply